Wilt u met ons meedenken?

Zou u een paar vragen voor ons willen beantwoorden over de werking van deze website?
Het kost slechts enkele minuten van uw tijd.
Alvast bedankt voor uw medewerking aan ons onderzoek!

Zorg en ondersteuning

Verplichte zorg in de ggz

Soms is het nodig om iemand met een psychiatrische aandoening verplicht te behandelen. Dit gebeurt alleen als het echt niet anders kan. Kent u iemand die dringend zorg nodig heeft, en ziet u geen andere oplossing? Meld uw zorgen bij de gemeente Ede.

Alleen als het niet anders kan

Iemand verplicht behandelen kan niet zomaar. Dit kan alleen als iemand zichzelf of anderen ernstig in gevaar brengt of ernstig schade aandoet. Of als hier een groot risico op is. Verplichte zorg is altijd een laatste redmiddel, dat alleen kan worden ingezet als een vrijwillige behandeling niet mogelijk is.

Alle voorwaarden staan – samen met de rechten van de patiënt – in de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz). Deze wet geldt sinds 1 januari 2020 en is in de plaats gekomen van de Wet Bopz.

Vormen van verplichte zorg

Vormen van verplichte zorg zijn bijvoorbeeld een verplichte medische behandeling (bijv. verplicht medicijnen nemen), of opname in een zorginstelling.

Zoveel mogelijk in de eigen omgeving

De verplichte zorg wordt zoveel mogelijk in iemands eigen omgeving gegeven. De patiënt krijgt de zorg dus bij voorkeur thuis. Gedwongen opname in een zorginstelling (bijvoorbeeld een ggz-instelling), gebeurt alleen als zorg in de eigen omgeving echt niet kan.

Zorgen melden

Maakt u zich zorgen over iemand in uw omgeving die volgens u dringend hulp nodig heeft? En ziet u geen andere oplossing? Dan kunt u uw zorgen melden bij de gemeente Ede. Bijvoorbeeld als een vriend, familielid of buurtgenoot erg verward lijkt en zichzelf of anderen in gevaar lijkt te brengen.

De gemeente Ede bekijkt dan wat er aan de hand is en onderzoekt of het een melding betret in het kader van de Wvggz. Als dit het geval is, dan start de gemeente Ede het verkennend onderzoek. Binnen twee weken wordt onderzocht of en welke verplichte zorg nodig is. De gemeente Ede dient het verkennend onderzoek in bij de Officier van Justitie. Die voegt eventuele justitiële informatie toe en verzoekt de rechter om een zorgmachtiging.

Informeren uitkomst Verkennend Onder­zoek

Alléén als de melder familie of een betekenisvolle naaste is, wordt hij door de gemeente Ede geïnformeerd over de uitkomst van het onderzoek. Als hij het niet eens is met de uitkomst dan kan hij de gemeente verzoeken alsnog het verkennend onderzoek door te zetten naar de Officier van Justitie. Voor professionals en andere betrokkenen geldt er geen doorzettingsmacht.

Via de rechter of burgemeester

De rechter beslist uiteindelijk of iemand verplicht zorg moet krijgen. Krijgt iemand verplichte zorg, dan geeft de rechter hiervoor een zorgmachtiging af.

In speciale gevallen kan de burgemeester besluiten dat iemand verplicht zorg moet krijgen. Dit kan als er snel ingegrepen moet worden en er daarom geen tijd is voor een procedure via de rechter. Als er sprake is van acuut gevaar dan belt u direct 112. De hulpdiensten schakelen de crisisdienst van de GGZ in. De arts van de GGZ-crisisdienst beoordeelt of een crisismaatregel noodzakelijk is. Als dat zo is, dan stuurt de arts de geneeskundige verklaring naar de burgemeester. Daarin is opgenomen of het om verplichte opname of zorg gaat en of de betrokkene gehoord kan worden. De burgermeester beslist of de crisismaatregel daadwerkelijk wordt afgegeven.

Rechten van de patiënt

De Wet verplichte ggz regelt dat de patiënt zoveel mogelijk invloed heeft op de zorg. Voordat de Officier van Justitie de aanvraag voor een zorgmachtiging doorzet naar de rechter, krijgt de patiënt, indien de geneesheer-directeur van de GGZ en de Officier van Justitie vinden dat de situatie dit toelaat, de kans om een eigen plan van aanpak te maken. In dit plan beschrijft de patiënt zijn hulpvraag en de oplossingen die volgens hem het beste zijn. Bij het maken van een plan van aanpak kan de patiënt hulp vragen aan iemand uit zijn omgeving of aan een inwonersondersteuner. Soms is dankzij het plan van aanpak de verplichte zorg niet meer nodig.

De patiënt kan bij vragen of klachten terecht bij een patiëntenvertrouwenspersoon (pvp). De patiëntenvertrouwenspersoon is in dienst van de onafhankelijke Stichting PVP. Kijk voor meer informatie op de website van Stichting PVP.

Een overzicht van de rechten van patiënten vindt u op de website Dwangindezorg.nl.

Overgangsregeling

De Wet verplichte ggz is in de plaats gekomen van de Wet Bopz. De Wet Bopz bestaat niet meer sinds 1 januari 2020. Wel geldt dit jaar voor een aantal mensen een overgangsrecht. U leest er meer over op Dwangindezorg.nl.